Ik lijd aan acute TikTok-paranoia. Mijn grootste angst is dat ik ergens lekker sta te swingen en de volgende ochtend viraal ga als de “ongecoördineerde idioot van de week”. Vroeger, op de dansschool, was ik de ster van de jaarlijkse promotie. Mijn bewegingen waren oprecht leuk om te zien. Tegenwoordig zie ik in elke smartphone een potentieel vuurpeloton. Zodra iemand zijn telefoon gericht houdt, bevries ik acuut.
Mijn enige redding is de grens overgaan. In het buitenland lijd ik aan de hardnekkige illusie dat internet daar niet bestaat en dat de Nederlandse sociale controle stopt zodra je de grens oversteekt. Je bent er anoniem. Vrij. Onkwetsbaar.
Dacht ik.
Deze zomer vierde ik mijn verjaardag met mijn vriendinnen op een terras op een afgelegen Zweeds eiland. Het is zo’n plek in de Scherenkust waar auto’s verboden zijn en de bewoonde wereld heel ver weg voelt. Het was er bijna leeg. Er hing een serene, bijna rimpelloze rust tussen de granieten rotsen. Geen motoren, geen stadslawaai; als je even stilhield, hoorde je letterlijk je eigen ademhaling en het zachte klotsen van de zee. We waanden ons op een onbewoonde planeet. Er was in geen velden of wegen een landgenoot te bekennen. Dus ging het filter eraf.
En als vriendinnen vakantie vieren op een plek waar de tijd stilstaat, praat je niet over de wereldpolitiek. Dan evalueer je de biologische schade van het ouder worden.
Binnen tien minuten zat de hele tafel de oorverdovende stilte te doorbreken. We zaten luidkeels te analyseren waarom we tegenwoordig in een acute foetushouding moeten schieten zodra er een pluisje in onze neus zit. We bespraken de pure horror van corrigerend ondergoed. Dat ding dat zich halverwege de dag oprolt tot een strakke rollade rond je maag en je organen naar je keel drukt. En natuurlijk het mysterie van die ene gitzwarte, stugge heksenhaar die ’s ochtends plotseling op je kin prijkt, alsof hij er vannacht stiekem is ingebouwd. We runden een complete kliniek voor vrouwelijk leed daar aan die Zweedse houten tafel. Waarom ook niet? De paar locals staarden dromerig over het water en verstonden er geen snars van. Dachten we.
Toen stonden we op om af te rekenen.
De vrouw aan het tafeltje naast ons, die de hele middag in haar eentje roerloos naar de horizon had gekeken en af en toe verdacht subtiel in haar drankje had gegniffeld, draaide zich langzaam om. Ze keek ons recht in onze vuurrood aanlopende gezichten, gaf een vette knipoog en zei in onvervalst, luid Amsterdams:
“Nog een héle fijne dag, meiden. En succes met de bekkenbodem, hè. Gewoon goed aanspannen!”
Mijn hele zorgvuldig opgebouwde vakantie-anonimiteit stortte ter plekke in. Ik hoef helemaal niet bang te zijn voor camera’s tijdens het dansen. Ik moet alert zijn op die ene Nederlander die blijkbaar áltijd, op exact hetzelfde verlaten Zweedse terras zit mee te genieten van mijn kin-haar.
Schilderij:
Frau vor untergehender Sonne (Vrouw voor de ondergaande zon)
Caspar David Friedrich (1818)
